ԵՄ-ը կվերանայի ՄԱԿ Փախստականների մասին կոնվենցիան՝ արտաքսումը պարզեցնելու համար
Աննա Անտոնյան Փետրվար 03, 2025
ԵՄ իշխանությունները ծրագրում են վերանայել 1951թ. ՄԱԿ Փախստականների մասին կոնվենցիան, որպեսզի թույլ տան ԵՄ երկրներին արտաքսել ապաստան համար մերժվածներին եւ հանցագործություն կատարած միգրանտներին:
Ըստ թերթի տվյալների՝ Բրյուսելը ներկայում մշակում է միջազգային համաձայնագրի «վերանայման ծրագիր», որն արգելում է փախստականների արտաքսումը կամ վերադարձը մի երկրի սահման, որտեղ նրանց կյանքն ու ազատությունը կարող են վտանգված լինել: ԵՄ երկրներն ավելի ու ավելի են հակված հավատալ, որ կոնվենցիան ներկա տեսքով «չի համապատասխանում իր նպատակին»։ «Հարկ է նշել, որ այդ սկզբունքները մշակվել են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո եւ պայմանավորված են աշխարհաքաղաքական մի իրավիճակով, որը շատ տարբեր է ներկա իրավիճակից»,- նշվել է փաստաթղթում։
Համաձայնագրի դրույթները «ավելի հաճախ են կասկածի տակ ընկնում», քանի որ եվրոպական երկրները դժվարությամբ են հաղթահարում ապաստան խնդրողների հոսքը: Այս ֆոնին ԵՄ-ում աճում է անհանգստությունը, որ կոնվենցիայի դրույթները թույլ են տալիս ստորագրող երկրներին սահմանափակել ապաստանի տրամադրումը «միայն արտակարգ իրավիճակներում», ինչը հակասում է «նոր իրողություններին»: «Մենք պետք է ավելի լայն նայենք մեր առջեւ ծառացած խնդիրների շրջանակին: Միջազգային պաշտպանության դիմումն ընդունելու եւ [փախստականներին] չվերադարձնելու սկզբունքը հարգելու այլընտրանքների բացակայությունը, անշուշտ, խոր քննարկում է պահանջում»,- փաստաթղթից մեջբերում։
Միայն անցած տարի ԵՄ երկրների իշխանությունները ստացել են ապաստանի ավելի քան մեկ միլիոն դիմում, իսկ միգրանտների թվի աճը հանգեցրել է «ազգայնական եւ արմատական պոպուլիստական կուսակցությունների դիրքերի ամրապնդման ողջ Եվրոպայում»։
Փաստաթուղթը պատրաստվել է Լեհաստանի կողմից եւ անցած հինգշաբթի ներկայացվել է ԵՄ ներքին գործերի նախարարների քննարկմանը։ Ակնկալվում է, որ գարնանը միության երկրները կարող են նոր առաջարկներ ներկայացնել՝ հանցագործություն կատարած կամ ապաստանի մերժում ստացած միգրանտների արտաքսման գործընթացն արագացնելու համար։ Դա կարող է դառնալ (ԵՄ միգրացիոն քաղաքականության) ամենամեծ փոփոխությունը մի քանի տասնամյակների ընթացքում»։